โรคซึมเศร้าปัญหาสุขภาพจิตในผู้สูงวัย

โรคซึมเศร้าปัญหาสุขภาพจิต ภาวะซึมเศร้าหรือโรคซึมเศร้านั้น ไม่ใช่มีเพียงแต่เฉพาะในวัยหนุ่มสาว


 

คนทำงานเท่านั้น ที่มีอัตราความเสี่ยงสูง แต่สิ่งที่เราควรจะรับมือและไม่อาจจะละเลยได้เลยก็คือ  ภาวะอารมณ์เศร้าของผู้สูงวัย เนื่องจากมีหลายสิ่งหลายอย่างที่มีความเปลี่ยนแปลงไม่ว่าจะเป็นทางด้านร่างกาย  จิตใจ สังคม ก็ส่งผลให้ผู้สูงอายุมีความเสี่ยงที่จะเกิดปัญหาสุขภาพจิตได้

อาการซึมเศร้าในผ้าสูงอายุนั้นจะไม่มีการแสดงอาหารที่บ่งบอกว่าตกอยู่ภาวะความเสี่ยงหรือการเป็นโรคซึมเศร้า เพราะ อาการที่แสดงออกมานั้นจะมีน้อยมาก ไม่ว่าจะเป็นอาการเศร้า ไม่แจ่มใส  ไปจนถึงอาการที่มีความรุ่นแรง คือ มีอาการหลอน หรือบางคนถึงขนาดที่คิดฆ่าตัวตายด้วยเช่นกัน ซึ่งส่วนใหญ่แล้วภาวะความซึมเศร้าในผู้สูงอายุส่วนใหญ่จะพบในผู้หญิงมากกว่าผู้ชาย อีกทั้ง อารมณ์หรือโรคซึมเศร้าที่เกิดในวัยผู้สูงอายุมักจะไม่มีอาการที่แสดงให้เห็นเด่นชัดมากนัก หากไม่สังเกตก็จะไม่มีทางรู้ได้เลยว่า อาการที่เป็นอยู่นี้คือสัญญาณเตือนของโรคซึมเศร้า

อาการเตือนของภาวะซึมเศร้าในผู้สูงวัย มีดังต่อไปนี้

1.สภาวะทางอารมณ์ที่เปลี่ยนแปลงไป ยกตัวอย่างเช่น จากคนที่อารมณ์ร่าเริงแจ่มใส มองโลกในแง่ดีกลับกลายเป็นคนที่มีอารมณ์หงุดหงิด ฉุนเฉียวได้ง่าย ไม่มีเหตุผล ขี้บ่นมากขึ้น กิจกรรมที่เคยทำหรือชอบก็จะลดลงจากเดิม หรือบางรายอาจจะไม่สนใจเลยก็มีต่อให้กิจกรรมเหล่านั้นจะน่าสนใจแค่ไหนก็ตา

2.รู้สึกว่าตัวเองไร้ค่า จากเดิมที่เคยนั่งทำงาน หรือทำกิจกรรมอยู่ตลอด มีการพบปะสังสรรค์กับเพื่อนฝูง แต่พออายุที่มากขึ้นประกอบกับการว่างงานทำให้รู้สึกเบื่อหน่ายกับชีวิตไม่อยากทำกิจกรรมกับใคร ไม่อยากพูดคุยกับใคร บางรายไม่ดูแลตัวเอง เบื่ออาหาร

3.มีปัญหาการนอนที่ผิดปกติ เช่น อาการนอนไม่หลับ กระสับกระส่าย หรือหลับๆตื่นๆ และมักจะตื่นนอนมาในช่วงกลางดึกอยู่เสมอ

4.เหนื่อยง่าย ทำอะไรก็ไม่มีแรง สมาธิหรือความจำสั้นลง  ทำอะไรก็ช้าลง มีอาการอ่อนเพลียอย่างไม่มีสาเหตุ

5.ไม่อยากใช้ชีวิตอยู่บนโลกใบนี้  หรือ อาการเบื่อตัวเอง เช่น ไม่อยากมีชีวิตอยู่แล้ว ตายๆไปได้ก็ดี

สาเหตุของการเกิดโรคซึมเศร้าในผู้สูงวัย

ภาวะหรืออาการซึมเศร้าในผู้สูงวัย เป็นอาการที่เกิดจากโรคทางจิตเวชชนิดหนึ่ง เช่น โรค Bipolar disorder ที่มีความเกี่ยวเนื่องจากความผิดปกติของสารสื่อประสาทสมอง  และนอกจากนี้ยังมีปัจจัยอื่นๆที่ส่งผลให้เกิดภาวะซึมเศร้าในผู้สูงวัย  เช่น ปัจจัยกระตุ้นทางร่างกาย จิตใจและสังคม

 

ปัจจัยทางร่างกาย

ด้วยอายุที่เพิ่มมากขึ้น โอกาสที่เกิดความเสี่ยงของโรคย่อมมีมากขึ้น จากเดิมที่เคยสุขภาพแข็งแรง กลับต้องเจ็บป่วยที่ต้องเข้ารับการรักษาอย่างต่อเนื่อง อันได้แก่

  • ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง เช่น โรคเบาหวาน โรคไขมันในเลือด โรคหลอดเลือดหัวใจ โรคไตวาย ซึ่งอาการเจ็บป่วยด้วยโรคเหล่านี้จะกระตุ้นให้ผู้สูงวัยมีภาวะซึมเศร้าได้มากขึ้น
  • ผู้ป่วยโรคมะเร็งหรือมีโรคที่ทำให้เกิดทุพพลภาพหรือความพิการทางร่างกาย ซึ่งโรคที่เป็นอยู่นั้นผู้ป่วยไม่สามารถที่จะควบคุมอาการเจ็บปวดได้
  • ผู้ป่วยที่เป็นโรคสมอง คือ มีภาวะเนื้อสมองฝ่อหรือตายก่อนเวลาอันควร ซึ่งส่งผลกระทบต่อภาวะการควบคุมอารมณ์ความคิดของผู้ป่วย เช่น ความเชื่องช้า ไม่มีพลังหรือแรง พูดช้า ความจำแย่ลง ผู้ป่วยที่มีอาการเหล่านี้จะมีภาวะทางกายที่คล้ายโรคซึมเศร้ามากที่สุด

ปัจจัยทางสังคม

  • ผู้สูงวัยที่ไม่สามารถปรับตัวเข้าสู่ความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นในชีวิต เช่น คนที่เคยทำงาน กลับกลายเป็นคนว่างงาน รายได้ที่เคยมี กลับน้อยลง
  • การสูญเสียบุคคลอันเป็นที่รัก เช่น คนในครอบครัว คู่ชีวิต

ภาวะซึมเศร้าในผู้สูงวัย แม้จะไม่แสดงออกให้เห็นได้อย่างชัดเจนดังเช่นวัยอื่นๆ ดังนั้น วิธีการดูแลผู้สูงวัยไม่ให้ตกอยู่ในภาวะหรืออารมณ์ซึมเศร้า คนในครอบครัวจะต้องให้ความเอาใจใส่ ดุแลและพุดคุยกันให้มากขึ้น เพื่อให้ผู้สูงวัยรู้สึกว่าตนไม่ไร้ค่า สามารถทำกิจกรรมได้เหมือนที่เคยทำมา


หน้าแรก

ทานผักและผลไม้ในโลกสมัยใหม่